Portal Orzeczeń Sądu Rejonowego w Koninie

WYROK

W I M I E N I U

R Z E C Z Y P O S P O L I T E J P O L S K I E J

Dnia 11 lipca 2024 r.

Sąd Rejonowy w Koninie, Wydział I Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący: Sędzia Magdalena Kuś

Protokolant: sekr. sąd. Martyna Kujawa

po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2024 r. w Koninie

na posiedzeniu jawnym

sprawy z powództwa: A. W.

przeciwko: (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W.

o ustalenie i z apłatę

I.  Oddala powództwo.

II.  Zasądza od powódki na rzecz pozwanej kwotę 1.800 zł (jeden tysiąc osiemset złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sędzia Magdalena Kuś

Sygn. akt I C 527/24

UZASADNIENIE

Powódka A. W. wystąpiła z powództwem przeciwko pozwanej (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. o ustalenie treści stosunku prawnego wynikającego z umowy pożyczki nr (...) z dnia 30 stycznia 2023 r. zawartej pomiędzy A. W. a (...) Spółka Akcyjna z siedzibą W. poprzez ustalenie, że pożyczka udzielona na podstawie umowy nr (...) z dnia 30 stycznia 2023 r. jest kredytem darmowym w rozumieniu art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim w związku ze złożeniem przez kredytobiorcę w dniu 7 września 2023 r. oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego oraz o zasądzenie od pozwanego (...) Spółka Akcyjna z siedzibą W. na rzecz powódki A. W. kwoty 2.977,56 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 7 września 2023 r. do dnia zapłaty tytułem zwrotu świadczenia nienależnego spełnionego przez poprzednika prawnego na rzecz pozwanej tytułem odsetek i innych kosztów pożyczki nr (...) z dnia 30 stycznia 2023 r. z uwagi na złożenie przez konsumenta dnia 7 września 2023 r. oświadczenia o korzystaniu z sankcji kredytu darmowego. Ponadto powódka wniosła o zasądzenie kosztów procesu.

W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że w dniu 30 stycznia 2023 r. będąc konsumentem zawarła z pozwaną umowę pożyczki gotówkowej nr (...) na podstawie której pożyczkodawca udzielił jej pożyczki w wysokości 6.301 zł. Zgodnie z umową powódka została obciążona kosztami pozaodsetkowymi, które zostały skredytowane w łącznej wysokości 1.801 zł, na którą to kwotę składa się opłata przygotowawcza w wysokości 340 zł, wynagrodzenie prowizyjne pożyczkodawcy w wysokości 1.292 zł oraz wynagrodzenie prowizyjne pośrednika finansowego w wysokości 169 zł. Powódka podniosła jednak, że wraz z zawarciem umowy pożyczki w dniu 30 stycznia 2023 r. zawarta została umowa dostępu do usług medycznych nr (...) (Pakiet Telemedycyna 1). Okres dostępu do usług medycznych wynosił 36 miesięcy tj. od 14 lutego 2023 r. do 13 lutego 2026 r. Powódka wskazała, że zarówno w przypadku umowy pakietu usług medycznych, jak i umowy pożyczki w imieniu pożyczkodawcy oraz ubezpieczyciela działała pani A. S.. Koszt ww. usługi został ustalony w kwocie 1.000 zł i miał być uregulowany w drodze przelewu na konto jako składka jednorazowa. Powódka podniosła, że zgodnie z potwierdzeniem przelewu z dnia 1 lutego 2023 r. pożyczkodawca wypłacił tytułem umowy pożyczki kwotę 3.500 zł, co stanowi różnicę pomiędzy całkowitą kwotą pożyczki w wysokości 4.500 zł a kosztem pakietu usług medycznych w wysokości 1.000 zł (4.500-1.000 zł = 3.500 zł). Zdaniem powódki koszt pakietu usług medycznych został wliczony do całkowitej kwoty pożyczki a nie do całkowitego kosztu pożyczki. Mimo to, w umowie pożyczki w żadnym miejscu nie zostało wskazane, iż taka umowa usług medycznych zostanie zawarta i na co została przeznaczona kwota 1.000 zł. Powódka podniosła więc, że łączny koszt pozaodsetkowy w związku z przedmiotową umową wynosi 2.801 zł. Z uwagi na powyższe powódka podniosła zarzut sankcji kredytu darmowego z uwagi na naruszenie przez kredytodawcę:

- art. 30 ust. 1 pkt 10 ustawy o kredycie konsumenckim poprzez niewskazanie w umowie pożyczki, że zawarta zostanie umowa o dostęp do usług medycznych z dnia 30 stycznia 2023 r.

- art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o kredycie konsumenckim poprzez wliczenie do całkowitej kwoty pożyczki kosztów pożyczki w postaci opłaty za dostęp do usług medycznych

- art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy o kredycie konsumenckim poprzez błędne wyliczenie rzeczywistej stopy oprocentowania oraz niepoprawnego wskazania jej wysokości w umowie z uwagi na wliczenie kosztu pożyczki w postaci opłaty za dostęp do usług medycznych do całkowitej kwoty pożyczki, a nie do całkowitego kosztu pożyczki

- art. 36a ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim poprzez obciążanie konsumenta kosztami umowy o dostęp do usług medycznych, gdy maksymalne koszty pozaodsetkowe w przedmiotowej umowie pożyczki mogły wynieść 1.410,54 zł, a tymczasem łączny koszt pozaodsetkowych w związku z przedmiotową umową wynosi 2.801 zł.

W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powódki na rzecz pozwanej zwrotu kosztów procesu wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew pozwana podniosła, że kwestionuje roszczenie powódki co do zasady, jak też co do wysokości, zaprzeczając wszystkim twierdzeniom pozwu. Pozwana zaprzecza jakoby umowa spółki z dnia 30 stycznia 2023 r. nr (...) przewidywała koszt dostępu do usług medycznych jako koszt związany z udzielonym powódce kredytem konsumenckim. Pozwana wskazała, że nie jest stroną umowy o świadczenie usług medycznych, którą powódka zawarła we własnym zakresie ze spółką (...) sp. z o.o. Pozwana wskazała również, że pracownicy pozwanej spółki jako osoby wykonujące czynności agencyjne pośredniczyli jedynie pomiędzy powódką a ww. spółką jedynie przy okazji zawierania przez powódkę umowy pożyczki z pozwaną spółką. Pozwana podniosła jednak, że działania te nie były jakkolwiek związane z udzieloną pożyczką i umowa którą powódka zawarła z (...) sp. z o.o. nie ma żadnego związku z zawartą pomiędzy stronami umową pożyczki. Pozwana wskazała, że ma w swojej ofercie (jako pośrednik) kilka produktów podmiotów trzecich, a możliwość skorzystania z nich przez klientów pozwanej spółki jest pozostawiona do swobodnego uznania klientów.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 30.01.2023 r. powódka zawarła z pozwana umowę pożyczki gotówkowej nr (...). W imieniu pozwanej pożyczkę podpisała A. S.. Całkowita kwota pożyczki wyniosła 4.500 zł, natomiast całkowita kwota do zapłaty 8.496 zł, w tym odsetki kapitałowe. Spłata pożyczki miała nastąpić w formie 36 miesięcznych rat w wysokości 236 zł. Zgodnie z harmonogramem spłat termin płatności pierwszej raty ustalono na dzień 09.03.223 r., natomiast termin ostatniej raty to 09.02.2026 r. Zgodnie z umową pożyczka była oprocentowana według stałej stopy oprocentowania w wysokości 20,45% w skali roku. Kredytowane koszty pożyczki wyniosły 1.801 zł. W związku z udzieleniem pożyczki powódka był również zobowiązana pokryć następujące koszty: opłatę przygotowawczą w wysokości 340 zł, koszt prowizji pośrednika finansowego w wysokości 169 zł oraz prowizję pożyczkodawcy w kwocie 1.292 zł. Całkowity koszt pożyczki wyniósł 3.996 zł. Rzeczywista stopa oprocentowania wyniosła 59,22%.

/dowód: umowa z dnia 30.01.2023 r. k. 10-12, harmonogram spłat, k. 13, formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego k. 14-15, deklaracja wekslowa wystawcy weksla k. 16, zeznania świadka J. K. k. 67, zeznania powódki k. 67v-68 /

Tego samego dnia tj. 30.01.2023 r. powódka zawarła z (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. umowę o dostęp do usług medycznych. W ramach zawartej umowy powódka uzyskała dostęp do usług medycznych w ramach pakietu (...)na czas od 14.02.2023 r. do 13.02.2026 r. Zgodnie z umową powódka zobowiązała się do uiszczenia jednorazowej składki w wysokości 1.000 zł przelewem na konto (...) sp. z o.o. Zgodnie z potwierdzeniem zawarcia umowy (pkt 8) powódka w przypadku zawarcia umowy poza lokalem przedsiębiorstwa lub na odległość mogła odstąpić od umowy w terminie 14 dni od daty jej zawarcia.

Wobec zlecenia zapłaty kwoty 1.000 zł złożonego wobec pośrednika A. S. na rzecz (...) tytułem jednorazowej składki, z udzielonej pożyczki na konto powódki wypłacona została kwota 3.500 zł.

/dowód: potwierdzenie zawarcia umowy o dostęp do usług medycznych z dnia 30.01.2023 r. k. 17, potwierdzenie wykonania operacji, k. 61, zeznania świadka J. K. k. 67, zeznania powódki k. 67v-68/

Powódka na poczet spłaty pożyczki wpłaciła łącznie kwotę 3.068 zł, z czego kwota 1.189.44 została przeznaczona na spłatę kapitału a kwota 1.176,56 zł na spłatę odsetek.

/dowód: harmonogram wpłat k. 27-28/

Pełnomocnik powódki w dniu 25.08.2023 r. złożył reklamację dotyczącą umowy pożyczki z dnia 30.01.2023 r., jednocześnie składając oświadczenie powódki z dnia 01.08.2023 r. o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego. W reklamacji pełnomocnik wskazał, że zawarcie umowy o dostęp do usług medycznych było konieczne dla zawarcia umowy kredytu konsumenckiego lub do zawarcia jej na określonych warunkach. Ponadto pełnomocnik wskazał, że w umowie pożyczki w żadnym miejscu nie zostało wskazane, iż taka umowa zostanie zawarta, a koszt ponoszony przez konsumenta nie został wliczony do całkowitego kosztu kredytu oraz całkowitej kwoty do zapłaty. W oświadczeniu o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego powódka wniosła o zwrot kwot uiszczonych przez nią tytułem odsetek i innych kosztów kredytu oraz ustalenie nowego harmonogramu spłat obejmującego jedynie zwrot kwoty rzeczywiście jej udostępnionej, powiększonej o koszty należne podmiotom trzecim.

/ dowód: reklamacja z dnia 25.08.2023 r. k. 18-19, oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego z dnia 01.08.2023 r. k. 22/

W odpowiedzi na reklamację oraz oświadczenie powódki pozwana wskazała, że wszystkie koszty uwzględnione w warunkach umowy pożyczki gotówkowej są zgodne z przepisami prawa. Pozwana wskazała, że w przypadku umowy o dostęp do usług medycznych spółka działa jako podmiot pośredniczący, a stroną tej umowy jest zupełnie inny podmiot. Pozwana wskazała również, że umowa zawarta z (...) nie ma i nie miała żadnego związku z umową pożyczki gotówkowej. Umowy te zostały zawarte niezależnie od siebie i nigdy nie było wymogu zawarcia jednej dla zawarcia drugiej z umów.

/dowód: odpowiedź pozwanej z dnia 22.09.2023 r. k. 26/

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów dołączonych do akt sprawy oraz zeznań świadka J. K. oraz zeznań powódki.

Materiał dowodowy zebrany w sprawie nie został przez żadną ze stron zakwestionowany, a Sąd nie znalazł podstaw, aby kwestionować go z urzędu.

Świadek J. K. jest pracownikiem pozwanej i pracuje na stanowisku managera ds. reklamacji. Świadek w złożonych zeznaniach potwierdził, że pozwana nie uzależniała zawarcia umowy pożyczki od zawarcia jakiejkolwiek innej umowy. Świadek zeznał, że pozwana jest pośrednikiem przy zawieraniu umów również dla innych spółek, a jedną z nich jest (...) sp. z o.o. Świadek potwierdził, że 1.000 zł zostało przelane na rachunek (...) sp. z o.o. za zgodą i wolą powódki. Świadek zeznał, że powódka nie miała obowiązku zawierania przedmiotowej umowy i mogła ją również wypowiedzieć, co w żaden sposób nie wpłynęłoby na ważność umowy pożyczki. Zeznania świadka były szczere, rzeczowe i logiczne. Sąd uznał je więc za wiarygodne.

Z kolei powódka zeznała, że zawarła umowę pożyczki, ponieważ pieniądze były jej pilnie potrzebne w związku z chorobą i planowaną operacją. Świadek zeznała, że nie powiedziała, że nie chce zawierać umowy o dostęp do usług medycznych. Świadek przyznała, że była zainteresowana zawarciem takiej umowy ze względu na chorobę i konieczność wizyt lekarskich. Świadek zeznała również, że nie wypowiedziała umowy, ponieważ zakładała, że będzie korzystała z usług medycznych świadczonych przez (...) sp. z o.o. Świadek zeznała również, że została poinformowana przez pośrednika o wysokości kosztów przy zawieraniu umowy pożyczki oraz o konieczności zapłaty za pakiet medyczny. Zeznania świadka były w ocenie Sądu szczere i wiarygodne.

Należy podkreślić, iż ramy swobodnej oceny dowodów są wyznaczone wymaganiami prawa procesowego, doświadczenia życiowego oraz regułami logicznego myślenia, według których sąd w sposób bezstronny, racjonalny i wszechstronny rozważa materiał dowodowy jako całość, dokonuje wyboru określonych środków dowodowych i ważąc ich moc oraz wiarygodność odnosi do pozostałego materiału dowodowego (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2002 r., I PKN 106/01). Jeżeli z określonego materiału dowodowego Sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego, to ocena ta musi być uznana za prawidłową, chociażby w równym stopniu z tego samego materiału dowodowego można byłoby wysnuć wnioski odmienne.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.

Przepis art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim wprowadza jedno z najbardziej charakterystycznych rozwiązań w regulacji kredytu konsumenckiego – określane jako sankcja kredytu darmowego (gratisowego). Jego istota sprowadza się do założenia, że w razie uchybienia przez kredytodawcę określonym obowiązkom informacyjnym na etapie przedkontraktowym, konsument będzie uprawniony do zwrotu kwoty kredytu w wysokości kapitału, bez konieczności zapłaty na rzecz przedsiębiorcy odsetek oraz pozostałych kosztów zastrzeżonych w umowie kredytu (wskazanych w art. 5 pkt 6 ustawy o kredycie konsumenckim). Z perspektywy ekonomicznej rozwiązanie to w radykalny sposób zmienia więc rozkład ekonomicznej relacji związanej ze umową kredytu, czyniąc z niej de facto stosunek nieodpłatny.

W art. 45 ust. 1 ww. ustawy wskazano wyraźnie, że o uruchomieniu sankcji kredytu darmowego przesądza naruszenie przez kredytodawcę obowiązków nałożonych w art. 29–33, 33a oraz 36a–36c ustawy (z wyłączeniami wskazanymi w treści przepisu). Regulacje te tworzą trzy grupy:

1) wymagania odnoszące się do formy oświadczeń woli tworzących umowę kredytu (art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim) – w tym zakresie art. 45 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim nadaje temu wymogowi charakter formy ad eventum;

2) wybrane ogólne obowiązki informacyjne odnoszące się do wszystkich umów kredytu (art. 30 ust. 1 pkt 1–8, 10, 11, 14–17 ustawy o kredycie konsumenckim);

3) szczegółowe obowiązki informacyjne dotyczące specyficznych typów umowy kredytu (art. 31–33, 33a i 36a–36c ustawy o kredycie konsumenckim).

W wypadku obowiązków informacyjnych – wobec ogólnego sposobu sformułowania komentowanej regulacji – nie ulega wątpliwości, że sankcję kredytu darmowego będą mogły pociągnąć za sobą wszystkie postaci braku wywiązania się z tego wymagania: zarówno brak jego spełnienia, jak i spełnienie niewłaściwe (por. także wyr. SA w Białymstoku z 28.6.2019 r., I ACa 281/19, Legalis). Do ostatniej grupy sytuacji należą natomiast, bez wątpienia, zarówno wypadki, w których wada informacji dotyczyła jej warstwy merytorycznej (brak przekazania wszystkich wymaganych informacji), jak i formalnej (przedstawienie informacji z naruszeniem ustawowego wymogu posłużenia się formularzem informacyjnym, sformułowanie jej w sposób niezrozumiały dla typowego adresata itd.).

Naruszenie, o którym mowa w art. 45 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim, oznacza niewykonanie lub nienależyte wykonanie przez kredytodawcę obowiązku, jaki wynika z tego przepisu, a dla zastosowania sankcji kredytu darmowego nie ma znaczenia zakres lub istotność naruszenia ani jego wpływ na interesy konsumenta. Przesłanką stosowania komentowanego omawianej sankcji nie jest również wystąpienie szkody w majątku konsumenta, nie jest ona oparta na konstrukcji odpowiedzialności odszkodowawczej kredytodawcy (wyrok
Sądu Apelacyjnego w Gdańsku - I Wydział Cywilny z dnia 8 października 2021 r., I ACa 59/21).

W treści art. 45 ust. 1 ww. ustawy wyraźnie wskazano także na powiązanie sankcji kredytu darmowego z pisemnym oświadczeniem konsumenta. Treść ani jakiekolwiek inne właściwości tego oświadczenia nie zostały wprawdzie szerzej zdefiniowane, nie ulega jednak wątpliwości, że mowa w tym wypadku o oświadczeniu, w którym konsument zawiadamia przedsiębiorcę o zamiarze skorzystania z uprawnień, jakie daje mu kredyt darmowy.

Bezspornym w okolicznościach niniejszej sprawy jest fakt, że powódka w dniu 30.01.2023 r. zawarła z pozwaną umowę pożyczki gotówkowej. Jak wynika z zeznań powódki przy zawieraniu umowy pożyczki została ona poinformowana o wysokości pożyczki oraz o całkowitym koszcie pożyczki i kwocie do zapłaty. Co więcej powódka była również w pełni świadoma, że oprócz umowy pożyczki zawarła również kolejną umowę – umowę o dostępie do usług medycznych ze spółką (...). Powódka przyznała, że nie negowała chęci zawarcia umowy, gdyż uważała, że ze względu na jej stan zdrowia będzie korzystać z usług oferowanych przez spółkę (...) Sp. z o.o. Powódka potwierdziła również, że wiedziała, że poniesie w związku z zawarciem umowy opłatę za dostęp do usług medycznych w wysokości 1.000 zł.

Powódka podnosi zarzut sankcji kredytu darmowego, która stanowi, że w przypadku naruszenia przez kredytodawcę art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 pkt 1-8, 10, 11, 14-17, art. 31-33, art. 33a i art. 36a-36c konsument, po złożeniu kredytodawcy pisemnego oświadczenia, zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy w terminie i w sposób ustalony w umowie (art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim). Przesłanką zastosowania omawianej sankcji jest naruszenie jednego lub więcej nakazów bądź zakazów wypływających z powołanych przepisów. Sankcją kredytu darmowego powinny być objęte takie sytuacje, w których pojawia się element nieuczciwego (nierzetelnego) postępowania wobec konsumenta.

Biorąc pod uwagę okoliczności niniejszej sprawy należy wskazać, że pożyczkodawca podał informacje o całkowitym koszcie pożyczki, całkowitej kwocie do zapłaty przez konsumenta oraz wysokości rzeczywistej rocznej stopy procentowej. Pożyczkodawca poinformował również powódkę o możliwości zawarcia umowy o dostęp do usług medycznych, z której to możliwości powódka skorzystała. Zawarcie przedmiotowej umowy było dobrowolne i nie wypływało na treść umowy pożyczki. Pozwana spełniła zatem obowiązek poinformowania klienta – konsumenta o oferowanym i sprzedawanym produkcie. Nie można uznać, że powódka została wprowadzona w błąd nierzetelną informacją. Powódka mając możliwość odstąpienia od umowy, tego nie uczyniła. Poza tym powódka miała i do chwili obecnej ma możliwość wypowiedzenia umowy zawartej z (...). W sytuacji gdyby powódka wypowiedziała tę umowę bezpośrednio po zawarciu umowy, w chwili gdy uznała, że zakres usług medycznych jej nie odpowiada uzyskałaby zwrot opłaconej składki. Powódka tego nie zrobiła, tym samym należy uznać, iż chciała z tychże usług medycznych korzystać w przyszłości.

Należy podkreślić, że Sąd powinien odnosić się do całości postanowień umowy o kredyt (pożyczkę) będącej przedmiotem postępowania głównego i jej ogólnych warunków, a także do kontekstu prawnego i okoliczności faktycznych, w jakie wpisuje się ta umowa w celu ustalenia czy zawarcie tej umowy było uzależnione od nabycia danych usług dodatkowych lub czy umowa ta stała się obowiązkowa na mocy tych postanowień i warunków ogólnych i czy konstrukcja umowna miała na celu, aby wynagrodzenie za pożyczoną kwotę zostało częściowo wyodrębnione za pomocą postanowień dotyczących usług dodatkowych, tak aby nie było objęte ani pojęciem „całkowitego kosztu kredytu” ponoszonego przez konsumenta ani pojęciem „RRSO” (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 21.03.2024 r. C 714/22).

Sąd po szczegółowym zapoznaniu się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym doszedł do wniosku, że podnoszenie zarzutu sankcji kredytu darmowego jest w niniejszej sprawie bezzasadne. W ocenie Sądu analiza dołączonych do pozwu umowy pożyczki oraz umowy o dostęp do usług medycznych, nie pozwala na potwierdzenie stawianej przez powódkę tezy, iż umowy te są wzajemnie powiązane w sposób, który nakazywałby łączną ocenę przewidzianych w nich kosztów. Dla przesądzenia powyższej kwestii, wbrew twierdzeniom powódki, nie sposób uznać za wystarczające podobnych kodów zawartych umów oraz podpisania ich przez pośrednika działającego w imieniu obu podmiotów ( (...) oraz (...) sp. z o.o.). Zauważyć należy, że analizowane umowy w żaden sposób nie nawiązują do siebie w swej treści, ani nie zawierają zapisów, które odwoływałyby się wprost do wspólnego rozliczenia zobowiązań wynikających z obu umów. Powódka nie zdołała także udowodnić, że zawarcie umowy pożyczki było uzależnione od zawarcia umowy o dostęp do usług medycznych i świadczenia z tej ostatniej umowy zostały jej w jakikolwiek sposób narzucone przed przedstawiciela działającego w imieniu spółek. Podkreślić należy w tym miejscu, że w sprawie nie zawnioskowano żadnych dowodów na powyższą okoliczność, zatem nie sposób domniemywać na podstawie samych dokumentów w jaki sposób doszło do zawarcia obydwu umów oraz czy powódka miała możliwość podpisania tylko jednej z nich. Dodatkowo wspomnieć trzeba, że umowa o pakiet usług medycznych jasno formułowała wysokość składki oraz warunki, na jakich zostaną udzielone świadczenia. Fakt podpisania tejże umowy przez powódkę, przy jednoczesnym braku dowodów potwierdzających wprowadzenie w błąd konsumenta, nie pozwala na dyskwalifikowanie zapisów tejże umowy na podstawie opisanej w pozwie praktyki, która — jak wspomniano wyżej — nie została wykazana chociażby dowodem z przesłuchania świadka A. S.. Z dowodów załączonych do pozwu wynika, że stroną umowy pożyczki gotówkowej była pozwana spółka, zaś umowy o dostęp do usług medycznych (...) (...) Analiza treści umowy pożyczki gotówkowej nie potwierdziła, aby którykolwiek z jej zapisów uzależniał jej zawarcie od zawarcia umowy o dostęp do usług medycznych. Należy zgodzić się też z pozwaną, że abonament wynikający z zawartej umowy o dostęp do usług medycznych nie został wliczony do raty pożyczki (a przynajmniej nie wynika to z harmonogramu spłaty pożyczki), zaś ewentualna kwestia zapłaty bądź jej braku jakichkolwiek należności na rzecz spółki (...) nie miała żadnego wpływu na zawartą pomiędzy stronami postępowania umowę kredytu konsumenckiego. Tym samym w ocenie Sądu nie ziściły się podstawy do zastosowania sankcji kredytu darmowego. Oświadczenie złożone w tym zakresie przez powódkę uznać należy za bezskuteczne, albowiem wysokość podanych w umowie pożyczki kosztów i opłat związanych z jej udzieleniem określone zostały przez pożyczkodawcę w sposób prawidłowy.

Należy również wskazać, iż oczywistym pozostaje, iż powódka zleciła przelew kwoty 1.000 zł na rzecz (...) Sp. z o.o., w innym przypadku jej roszczenie dotyczyło by innego przedmiotu, tj. żądania wypłaty całości kwoty z tytułu udzielonej pożyczki, a zatem całkowitej kwoty kredytu, jednakże powódka z takim żądaniem nie występowała.

Jedynie na marginesie należy wskazać, iż nie został naruszony przepis art. 36 a ustawy o kredycie konsumenckim (w brzmieniu obowiązującym w chwili zawarcia umowy). Zgodnie z art. 36a ustawy o kredycie konsumenckim - w brzmieniu po 18.12.2022 r. - maksymalną wysokość pozaodsetkowych kosztów kredytu dla kredytów o okresie spłaty nie krótszym niż 30 dni oblicza się według wzoru: MPKK = (K × 10%) + (K × n/R × 10%), w którym poszczególne symbole oznaczają: MPKK - maksymalną wysokość pozaodsetkowych kosztów kredytu, K - całkowitą kwotę kredytu, n - okres spłaty wyrażony w dniach, R - liczbę dni w roku. Pozaodsetkowe koszty kredytu nie mogą być wyższe od 45% całkowitej kwoty kredytu. Pozaodsetkowe koszty kredytu wynikające z umowy o kredyt konsumencki nie należą się w części przekraczającej maksymalną wysokość pozaodsetkowych kosztów kredytu obliczoną w sposób określony w ust. 1-2. W niniejszej sprawie naliczone pozaodsetkowe koszty nie przekraczają limitu z art. 36 a ustawy o kredycie konsumenckim (wyliczonego według ww. wzorów). Tu należy podkreślić, że pozaodsetkowe koszty udzielonej pożyczki pierwotnej wynosiły łącznie 1.801 zł podczas gdy dopuszczalny maksymalny pozaodsetkowy koszt zgodnie z ww. wzorem mógł wynieść 1.801,30 zł [(4.500 zł x 10 %) + (4.500 zł x 1096/365 x 10 %) = 1.801,30 zł].

Jedynie na marginesie należy dodać, że nawet, gdyby przypisać pozwanej stosowanie nieuczciwych praktyk rynkowych, to aby mogły się zaktualizować związane z tym sankcje wynikające z ww. przepisu art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim konieczne byłoby, żeby powódka wykazała uzależnienie udzielenia pożyczki od zawarcia umowy o świadczenie usług medycznych, a tym samym powiązania umowy pożyczki i o świadczenie usług medycznych. Biorąc pod uwagę okoliczności niniejszej sprawy interes powódki nie został naruszony w wyniku udzielenia jakichkolwiek błędnych informacji i naliczenia opłat pozaodsetkowych, z uwagi na ich wyliczenie zgodnie z art. 36a ustawy o kredycie konsumenckim.

Należy stwierdzić, że na powódce, która ze swoich twierdzeń wywodziła skutki prawne, spoczywał ciężar dowodu wykazania swoich twierdzeń. Należy podkreślić, iż obowiązek wynikający z art. 6 k.c. w procesie jest realizowany poprzez zgłaszanie stosownych wniosków dowodowych celem udowodnienia okoliczności, na które powołuję się strona procesu. Stosownie do art. 232 k.p.c. strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Ewentualne ujemne skutki nieprzedstawienia dowodu obciążają stronę, która nie dopełniła ciążącego na niej obowiązku ( por. wyrok SN z 15.07.1999 r. I CKN 415/99 LEX 83805 ). Należy również wskazać, iż samo twierdzenie strony nie jest dowodem, a twierdzenie dotyczące istotnej dla sprawy okoliczności powinno być udowodnione przez stronę to twierdzenie zgłaszającą (por. wyrok SN z 22.11.2001 r. I PKN 660/00, Wokanda 2002/7-8/44). Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy każda ze stron jest reprezentowana przez fachowego pełnomocnika. Nie jest w takiej sytuacji obowiązkiem Sądu dopuszczanie dowodów z urzędu aby zastąpić bierność strony. Prowadzenie w takiej sytuacji postępowania z urzędu w istocie rzeczy stanowi faworyzowanie jednej ze stron kosztem drugiej do czego obowiązujące przepisy nie stwarzają żadnych podstaw. Działanie sądu z urzędu może, bowiem prowadzić do naruszenia prawa do bezstronnego sądu i odpowiadającego mu obowiązku przestrzegania zasady równego traktowania stron (por. wyrok SN z 12.12.2000 r., V CKN 175/00, OSP 2001/7-8/116 z glosą aprobującą Broniewicza OSP 2001/7-8/116, uchwała składu 7 sędziów SN z 19.05.2000 r. III CZP 4/00, OSNC 2000/11/195). Postępowanie cywilne jest bowiem postępowaniem kontradyktoryjnym, gdzie aktywność dowodowa obciąża strony procesu. Wszelkie działania Sądu z urzędu mogłyby być poczytane jako naruszające zasadę równych praw stron, gdyż w istocie rzeczy prowadziłyby do faworyzowania jednej ze stron procesu na niekorzyść drugiej. W tej kwestii należy wskazać, na art. 3 k.p.c. czy art. 232 k.p.c. Możliwość podejmowania inicjatywny dowodowej przez sąd może mieć jedynie charakter wyjątkowy w sytuacji rażącej nierównowagi procesowej stron, gdy dany dowód jest niezbędny do rozstrzygnięcia, a strona sama z przyczyn wewnętrznych nie jest w stanie przejawiać inicjatywy dowodowej. Z taką sytuacją zdaniem Sądu nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Każda ze stron jest reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, który ma świadomość praw i obowiązków oraz konsekwencji swych działań czy zaniechań.

Należy jeszcze raz przypomnieć, iż powódka przyznała, iż była zainteresowana zawarciem umowy o świadczenie usług medycznych z uwagi na jej stan zdrowia, co wskazuje na brak powiązania przedmiotowych umów, obejmujących swym zakresem całkowicie inny przedmiot świadczenia. Poza tym powódka mogła wypowiedzieć niniejszą umowę. Należy zauważyć, że jeśli umowa o świadczenie usług zawarta na czas określony lub nieokreślony nie zawiera terminu jej wypowiedzenia nie oznacza to braku możliwości jej rozwiązania w skutek wypowiedzenia dokonanego przez dającego zlecenie. Wypowiedzenie zawsze będzie dopuszczalne. W zależności jednak od istnienia lub braku istnienia ważnych powodów różne będą skutki, w tym finansowe wypowiedzenia. W szczególności o ewentualnym wyłączeniu możliwości wypowiedzenia umowy nawet bez ważnych powodów nie świadczy zawarcie umowy na czas określony. Judykatura zgodna jest co do tego, iż w trybie art. 746 § 1 kodeksu cywilnego można wypowiedzieć umowę nawet zawartą na czas określony. (tak m.in. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 28.09.2004 r. IV CK 640/03 (OSNC 2005/9/157). Fakt zawarcia spornej umowy na czas oznaczony nie mógł zatem uzasadniać odmówienia powódce jako zlecającemu usługi uprawnienia do wypowiedzenia tej umowy w każdym czasie z jakichkolwiek powodów, a więc także takich, które nie mogą być uznane za ważne. Umowa zlecenia zawarta na czas oznaczony może być wypowiedziana przez każdą ze stron w każdym czasie (patrz także: wyrok Sądu Najwyższego z dn. 09.02.2001, III CKN 304/00).

Wobec braku podstaw do ustalenia, że niniejsza pożyczka jest kredytem darmowym odpadła podstawa żądania dotyczącego zasądzenia jakichkolwiek kwot z ww. tytułu.

Sąd z przyczyn wyżej wskazanych oddalił powództwo w całości.

O kosztach procesu Sąd orzekł w pkt II wyroku na podstawie art. 98 i 99 k.p.c., zasądzając od powódki na rzecz strony pozwanej kwotę 1.800 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Na koszty pozwanej złożyły się koszty zastępstwa procesowego (§ 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych).

Sędzia Magdalena Kuś